Skoro organizacje przeznaczają ogromne budżety każdego roku na broszury, raporty roczne, filmy korporacyjne, materiały promocyjne i inne narzędzia komunikacyjne, warto spróbować ocenić ich efektywność. Tak twierdzą autorzy wpisu na blogu intelligent measurement, którzy opracowali broszurę (OwlRE “Evaluating communication products”), dotyczącą oceny narzędzi komunikacyjnych . Zaproponowali też listę pytań, która może być swego rodzaju check-list,  pomocną w ocenie efektywności narzędzi.

• Czy narzędzie jest cenione za wysoką jakość? (design, zawartość)
• Czy jest to produkt skierowany do właściwych publiczności?
• Czy produkt jest osiągalny i dostępny dla zamierzonych grup docelowych?
• Czy produkt jest używany w sposób, w jaki to zaplanowano – i do jakich jeszcze innych, niezamierzonych celów?
• Co produkt wniósł w szerszą komunikację i realizację celów organizacji?
• W jaki sposób należałoby poprawić kolejne edycje produktu (design, dystrybucja i promocja)

Aby odpowiedzieć na te pytania, należy zdaniem autorów bloga intelligent measurement, zastosować kombinację różnych metod badawczych: wywiadów kwestionariuszowych i analiz statystycznych. Można też posłużyć się przykładami konkretnych produktów (case studies), szkoda tylko, że autorzy nie precyzują, w jaki sposób. Mogę przypuszczać, że chodzi o zastosowanie tych wszystkich elementów, które pojawiły się już w innych przykładach oceny.

Istotnym elementem oceny jest prześledzenie sposobu dystrybucji i promowania produktu, a także naszkicowanie mapy pokazującej, w jaki sposób produkt był używany. Oto przykładowa mapa dla narzędzia komunikacji, które zaplanowano jako narzędzie szkoleniowe i pomoc naukową (pochodzi ona z broszury. Okazało się jednak, że narzędzie to było stosowane jako narzędzie pracy (przewodnik do projektowania produktów) oraz jako instrument wsparcia polityki organizacji – inspirując zmianę norm prawnych przez instytucje rządowe i będąc narzędziem wywierania wpływu stosowanym przez organizacje pozarządowe.

W mediach szczyt sezonu ogórkowego, tymczasem ja na zagranicznych stronach znalazłam ciekawy przykład zastosowania modelu cyklu rozdmuchiwania (”hype cycle”) autorstwa firmy analitycznej Gartner, do rozwoju nowych mediów.

Model “cyklu rozdmuchiwania” jest stosowany do opisu procesu wprowadzania na rynek nowej technologii informatycznej. Początek cyklu (faza “Technology Trigger”) to wprowadzenie produktu na rynek i związany z nim marketingowy szum. Kolejna faza (“Peak of Inflated Expectations”) to nadmierny rozrost oczekiwań i pierwsze wdrożenia, zazwyczaj w największych firmach, które mają duże budżety IT i chętnie testują najnowsze rozwiązania. Jednak użytkowanie rozwiązania obarczonego w początkowej fazie rozwoju błędami zderzające się z nadmiernymi oczekiwaniami użykowników, co powoduje rozczarowanie (faza “Trough of Disillusionment”). Krzywa zainteresowania technologią w mediach gwałtownie spada, natomiast wśród dostawców następuje selekcja i konsolidacja (faza “Slope of Enlightenment”). Jednak dokonane poprawki powodują, że technologia osiąga dojrzałość, która pozwala na zbudowanie solidnej bazy rynkowej (faza “Plateau of Productivity”).

Fred Cavazza postanowił zastosować tę teorię do serwisów społecznościowych. Wyszło mu coś takiego (obrazek pochodzi stąd).

Ciekawe, jak wyglądałaby pozycja polskich sieci społecznościowych na takiej krzywej. Jednak nie chcę strzelać, sądzę, że wymagałoby to zestawienia historii rozwoju poszczególnych sieci z modelem Gartnera. Póki co zajmuję się jednak udziałem w innym przedsięwzięciu naukowym oraz własnym doktoratem.

Zainteresowanym modelem Hype Cycle Gartnera polecam parę linków:

Hype Cycle – materiały Gartner Group

Dmuchanie na konwergencję – artykuł Tadeusza Wilczka, archiwum PCkuriera

Metodyka zarządzania wiedzą – artykuł Marcina Żmigrodzkiego na stronie e-mentor